U bent hier: Home / Toolbox / Doen / Juridische informatie en procederen / Juridische basisbegrippen / De ladder voor duurzame verstedelijking

De ladder voor duurzame verstedelijking

De ladder voor duurzame verstedelijking is een beslisinstrument voor gemeente en provincie. Het wordt gebruikt om ervoor te zorgen dat de ruimte in het stedelijk gebied zo goed mogelijk benut wordt. Hiermee wordt voorkomen dat het buitengebied in Nederland wordt volgebouwd. De ladder moet verplicht gebruikt worden bij ruimtelijke besluiten die een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maken.

Wat is de ladder voor duurzame verstedelijking?

De ladder voor duurzame verstedelijking is een beslisinstrument voor gemeente, provincie en in mindere mate voor het Rijk. Het wordt gebruikt om ervoor te zorgen dat de ruimte in het stedelijk gebied zo goed mogelijk benut wordt. Hiermee wordt voorkomen dat het buitengebied in Nederland wordt volgebouwd. De ladder moet verplicht gebruikt worden bij ruimtelijke besluiten die een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maken. Voorbeelden van ‘een nieuwe stedelijke ontwikkeling’ zijn ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein, zeehaventerrein, kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen. Bij kleinschalige ontwikkeling (bijvoorbeeld één woning) is toepassing van de ladder niet nodig.

Met de ladder voor duurzame verstedelijking wordt ervoor gezorgd dat overheden standaard een aantal stappen moeten zetten om ervoor te zorgen dat goed nagedacht wordt over de ruimtelijke ontwikkeling van de stad.

Wanneer is de ladder voor duurzame verstedelijking nodig?

De ladder wordt gebruikt bij de voorbereiding van:

Vooral bij de voorbereiding van het bestemmingsplan is de ladder van belang. Het bestemmingsplan is het ruimtelijke plan dat door de gemeenteraad wordt vastgesteld. Er staat in hoe de ruimte binnen de gemeente gebruikt mag worden.

Het bestuursorgaan moet een besluit nemen over de ruimtelijke ontwikkeling. Dit besluit moet worden gemotiveerd in het ruimtelijke besluit. Wanneer dit niet of niet goed wordt gedaan is de overheid ‘in gebreke’. De provincies hebben de taak ervoor te zorgen dat gemeenten de ladder van duurzame verstedelijking op een goede manier toepassen. Provincies moeten bij eigen besluiten ook de ladder gebruiken.

Waar is de ladder van duurzame verstedelijking wettelijk vastgelegd?

Artikel 3.1.6. lid 2 Besluit ruimtelijke ordening (Bro) legt vast dat de toelichting bij een bestemmingsplan van een nieuwe stedelijke ontwikkeling moet bestaan uit een aantal onderdelen, die samen de treden van de ladder vormen.

  1. Zo moet er in de toelichting worden aangetoond dat de stedelijke ontwikkeling gewenst is gelet op de actuele regionale behoefte.
  2. Hierna moet worden ingegaan op de vraag of deze stedelijke voorziening er kan komen door gebruik te maken van de bestaande mogelijkheden, bijvoorbeeld door herstructurering, transformatie of iets anders.
  3. Wanneer blijkt dat de nieuwe stedelijke voorziening niet binnen het bestaande stedelijke gebied kan plaatsvinden, dan pas wordt gekeken waar dit dan wel passend is.

Hier vind je meer informatie over de ladder.

Verandering per 1 juli 2017 ‘De nieuwe ladder’

De ladder wordt eenvoudiger met minder onderzoekslasten. Gemeenten, provincies en projectontwikkelaars hoeven alleen nog bij nieuwbouwplannen buiten stedelijke gebieden uitgebreid te motiveren. Bij nieuwbouwplannen binnen stedelijke gebieden is toepassing van de ladder nog steeds verplicht maar hoeft de motivering niet uitgebreid te zijn.

Nieuw is ook dat gemeenten de ladder niet meteen hoeven toe te passen bij een nieuw bestemmingsplan maar door kunnen schuiven naar een later moment wanneer gebruik wordt gemaakt van uitwerkings- of wijzigingsplannen. Meer informatie over de nieuwe verandering zal rond mei hier op komen te staan.

Bron: Ministerie van Infrastructuur en Milieu

Wat kan je met de ladder voor duurzame verstedelijking?

Als omwonende kan je in een zienswijze of beroepschrift over een bestemmingsplan een beroep doen op schending van artikel 3.1.6 lid 2 Bro als dit in jouw belang is, vanwege aantasting van je woon- en leefklimaat. Stichtingen of verenigingen kunnen dit doen wanneer in hun statuten belangen zijn opgenomen die verband houden met het voorkomen van leegstand en planologisch ongewenste versnippering. Ook concurrenten kunnen een beroep doen op de ladder: zij moeten dan feiten en omstandigheden naar voren brengen waaruit blijkt dat door leegstand sprake kan zijn van aantasting van het ondernemersklimaat (lees: verloedering of concurrenten die elkaar uit de markt drukken).

Aantasting van milieu en landschap zijn geen argumenten die je in dit verband kunt gebruiken. De ladder is alleen bedoeld voor bevordering van zorgvuldig ruimtebeslag en voorkomen van onaanvaardbare leegstand.

Opmerkingen

Wil je reageren? Meld je aan!